بایگانی دسته: “شماره 23”

مقایسه تطبیقی روزنامه نگاری زرد و شبکه‌های اجتماعی مجازی

فاطمه کریم‌وند   ص ۱۴۷

چکیده

روزنامه نگاری زرد از ابتدای شکل‌گیری این مفهوم تا به امروز دلالت‌های متفاوتی به خود گرفته است. هر چند در ابتدا به علت نوع محتوای آن و مسائلی که مطرح می‌کرد دلالتی اقتصادی داشت، اما بعدها به حوزه سیاست نیز کشانده شد و متفکران نظریه انتقادی معتقد بودند که مطالبی که این روزنامه‌ها تولید می‌کنند، عمدتا باعث تحمق توده‌های مردم شده و آنها را از مسائل مهم سیاسی منحرف می‌کند. بعدها و در دهه‌های ۹۰ میلادی دلالت آن به سمت موضوعات اخلاقی پیش رفت و بیشتر از منظر اخلاقی به نقد آنها پرداختند. اما تنها در پایان قرن بیستم بود که مطالعات فرهنگی نگاه متفاوتی به این سبک از روزنامه‌نگاری ارائه کرد. از این منظر نشریات زرد گاها می‌تواند به شکل بسیار تأثیرگذاری با زندگی روزمره افراد پیوند خورده و حوزه‌هایی که نشریات وزین نمی‌توانند به آن بپردازند را با زبانی مردمی‌تر با آنها در میان گذاشته و مطرح می‌کند. بر همین اساس من در این مقاله سعی شده است با بررسی نشریه خانواده سبز به نقد دیدگاه‌های انتقادی از نشریات زرد پرداخته و از منظر مطالعات فرهنگی به آن پرداخته شود. همچنین سعی نموده با بررسی وضعیت شبکه‌های اجتماعی مجازی، پیوند نزدیکی بین روزنامه‌نگاری زرد و شبکه‌های اجتماعی مجازی برقرار ساخته و نشان دهد که چگونه نفس برقراری ارتباط بر نوع محتوای اشتراکی در این شبکه‌ها پیشی گرفته است.

واژگان کلیدی: نشریات زرد، روزنامه‌نگاری زرد، مطالعات فرهنگی، شبکه‌های اجتماعی مجازی، مجله خانواده سبز

استاندارد سازي پرسشنامه در تحقيق‌هاي پيمايشي ارتباطات

دكتر اميدعلي مسعودي   ص ۱۳۳

چکیده

محققان حوزه علوم ارتباطات برخلاف حوزه‌هایی چون روانشناسی ،هنگام انجام تحقیقات پیمایشی با فقدان مجموعه‌ای از پرسشنامه‌های استاندارد رو به رو می‌شوند. برای حل این مشکل پژوهشگران از پرسشنامه‌های محقق ساخته استفاده می‌کنند که اغلب به دلیل استاندارد نبودن، ضرورت استانداردسازی آن کاملا  مشهود است.ضمن آن که تهیه پرسشنامه‌های استاندارد می‌تواند به تدریج مجموعه‌ای غنی از پرسشنامه‌های استاندارد برای محققان ارتباطات فراهم کند. این مقاله برای استاندارد سازی ابتدا تعیین روایی پرسشنامه ازطریق مراجعه به کارشناسان و وزن‌دهی به آن‌ها و محاسبه مقدار روایی از طریق فرمول ارائه شده را مطرح می‌کند و سپس تعیین پایایی از طریق آلفای کرونباخ را برای استانداردسازی مطمح نظر قرار می‌دهد.

واژگان کلیدی: پرسشنامه، استاندارد، علوم ارتباطات، روایی، پایایی، پیش آزمون.

دیوان کیفری بین‌المللی و اینترنت در مسیر عدالت جهانی

دکتر امیر بی پروا، حسن اسفندیار   ص ۱۱۳

چکیده:

دیوان کیفری بین‌المللی به عنوان یک مرجع قضایی بین‌المللی در تحقق عدالت کیفری بین‌الملل به عنوان یک کنشگر فعال مورد توجه حقوق بین‌الملل می‌باشد.از طرف دیگر با رشد و پیشرفت فن‌آوری‌های اطلاعات و ارتباطات کاربرد اینترنت در نهادهای حقوقی مختلف در سطوح داخلی و بین‌المللی بیشتر می‌گردد. دیوان کیفری بین‌المللی با اینترنت دارای رابطه مستقیم می‌باشد و اینترنت به عنوان یک تکنولوژی در اختیار دیوان قرار می‌گیرد. دیوان می‌تواند از طریق اینترنت با قربانیان جنایات بین‌المللی ارتباط بر قرار نماید و اینترنت به عنوان وسیله جمع‌آوری اطلاعات از سوی دیوان مورد استفاده قرار گیرد دیوان از طریق اینترنت امکان دسترسی به اطلاعات قضایی دیوان و اصل علنی بودن محاکمات را فراهم می‌سازد. اینترنت وسیله‌ای مؤثر جهت تضمین عدالت کیفری بین‌المللی و حمایت از حقوق بشر باید تلقی گردد و دیوان به وسیله اینترنت می‌تواند در نظام جهانی عدالت کیفری بین‌المللی تأثیرگذار باشد و از این طریق در جهت تضمین عدالت کیفری بین‌المللی و حمایت از حقوق بشر گام بردارد.

واژگان کلیدی: دیوان کیفری بین‌المللی، حقوق بشر، اینترنت، عدالت جهانی.

اعتماد السلطنه: روزنامه نگاری با ۷ روزنامه در عصر قاجار

دکتر علی نجفی، دکترآسیه ذبیح نیا عمران، دکترنرجس بانوصبوری   ص ۹۷

چکیده

محمدحسن‌ خان‌ اعتماد السلطنه (۱۲۵۹- ۱۳۱۳) یکی از متفکرین، سیاست مداران و مورخین عهد ناصری است. زندگی و شخصیت او به‏ چند جهت و به ویژه جنبۀ روزنامه‌نگار بودن، او را در میان‏ اندیشه‏گران قاجاری ممتاز کرده است. او یکی از پرکارترین مورخ و روزنامه‌نگارِ تمام دوران تاریخ‏ ایران به‏‌شمار می‏رود. همچنین وی نخستین روزنامه‌نگار ایرانی‏ است که بر یک زبان خارجی کاملاً تسلط داشته است. در عصر قاجار، نثر مبتنی بر ساده‌نویسی، درازگویی‌ها و مسجع‌نویسی‌ها و انواع صنایع زیبا و نازیبای‌ بدیعی در نثر آمیختن و اندک معنیی را با بسیار بافتن کلمات و مفصل‌نویسی، پر جلوه دادن جایگاهی نداشت و ادبیات تنها برای‌ قشر خاصی از جامعه به نام امیر و وزیر و چون اینان نوشته نمی‌شد، بلکه همه آحاد جامعه را در بر می‌گرفت. اعتمادالسلطنه در سال‌های آخر زندگی خویش، به ثبت وقایع روزمرۀ زندگی خود و درباریان قاجار پرداخت و بدین ترتیب کتاب روزنامه خاطرات پدید آمد که از مهم‌ترین منابع تاریخ ایران در اواسط دوره‌ی قاجار است.  كتاب‌ مفصل ِ روزنامۀ خاطرات اعتماد السلطنه، مجموعه  يادداشت‌هاي‌ روزانه اعتمادالسلطنه‌ و مشتمل‌ بر حوادث‌ ۱۵ ساله آخر زندگى‌ از نظر محتوی و مضمون، در برگیرنده یک فصل از تاریخ پر فراز و نشیب ایران در دوره  قاجاریه است. حس نوستالوژی و افسوس به گذشته پرشکوه در جای جای کتاب به چشم می‌خورد. نویسنده به دنبال بررسی علل و عواملی است که باعث این عقب گرد تاریخی گردیده است.

واژگان کلیدی: روزنامۀ خاطرات، اعتمادالسلطنه، محتوا، سبک نوشتاری.

رسانه و سیاست: کارکردها و اثرات تلفن همراه در عرصه سیاسی

علیرضا کلانتر مهرجردی  ص ۷۳

چکیده

امروزه هیچ حوزه‌ای از زندگی بشری نیست که تحت تأثیر فناوری‌ها به ویژه اشکال رایج‌تر آن شامل اینترنت و تلفن همراه نباشد. در دنیای سیاست نیز موبایل و کارکردهای مختلف آن از جمله پیامک، توانسته تأثیرگذاری خود را به خوبی نشان دهد و به عنوان یک عامل اطلاعاتی و تبلیغاتی به کار گرفته شود. در این مقاله تلاش شده است تا نقش و کارکرد موبایل در عرصه زندگی سیاسی و اجتماعی امروزی و پیامک متنی به عنوان الگوی تأثیرگذاری این رسانه جدید مورد واکاوی و بررسی قرار گیرد. به نظر می‌رسد تلفن همراه به عنوان وسیله‌ای فراگیر، ارزان، قابل دسترس برای همگان و تقریباً همیشه در دسترس توانسته جایگاه خود را- به عنوان یک رسانه و عامل اجتماعی اثرگذار در جاممعه امروز- پیدا کند و با فهم همین اهمیت و جایگاه ، سیاستمداران و فعالان سیاسی اجتماعی تلاش دارند تا حداکثر استفاده از این فرصت را برای خود فراهم آورند .

واژگان کلیدی: موبایل (تلفن همراه)، رسانه جمعی، کارکردهای اجتماعی و سیاسی، پیامک، ارتباطات

کپی‌رایت در مطبوعات

محمد هادی میرشمسی  ص ۴۷

چکیده

حقوق مؤلف مجموعه حقوق خصوصی و فردی است که به موجب قانون به دارنده و آفریننده یک اثر ادبی و هنری به پاس‌داشت تلاش فکری و خلاقانه او داده می‌شود تا بدین ترتیب هم بتواند از منافع و مزیت‌های ناشی از آن بهره ببرد و هم این که از اثر خود در مقابل دیگران حمایت نماید. این حقوق در مقررات حوزه مطبوعات، آن طور که شایسته است، مطرح نشده ‌است. مطبوعات عهده‌دار اطلاع‌رسانی به جامعه بوده و رسالت روشن ساختن افکار عموم افراد جامعه را بر دوش می‌کشند و از این روی ممکن است در راستای انجام این رسالت، حقوق پدیدآورندگان آثار ادبی و هنری را نقض نمایند. ایجاد تعادل بین حقوق مطبوعات و آزادی آنها از یک سوی و حقوق مؤلفین از سویی دیگر، امری ضروری است که باید مدنظر قانونگذاران ملی و بین‌المللی قرار گیرد. اصل بر آن است که حقوق مؤلف اعم از حقوق مادی و معنوی مورد حمایت قرار گیرد و نقضی نسبت به آن صورت نگیرد، اما در جایی که هدف، اطلاع‌رسانی به عموم افراد جامعه باشد، نقض کپی‌رایت مشمول استثنائاتی است که باید مورد بررسی قرار گیرد. در این پژوهش حقوق مؤلف در مطبوعات بررسی شده، تأثیر متقابل آن دو با یکدیگر تبیین می‌شود.

واژگان کلیدی: کپی‌رایت، مؤلف، مطبوعات، آزادی مطبوعات، مقررات ملی، مقررات بین‌المللی

شناسایی وضعیت رضایت شغلی روزنامه‌نگاران در روزنامه‌های سراسر

مرضیه احسانی، دکتر علی‌اصغر کیا  ص ۱۱

چکیده

هدف از انجام این پژوهش شناسایی وضعیت رضایت شغلی روزنامه‌نگاران در روزنامه‌های سراسری (بررسی مقایسه‌ای بین ۵ روزنامه دولتی و ۵ روزنامه غیر دولتی) است. این پژوهش با روش پیمایشی و با استفاده از پرسشنامه توزیع شده بین روزنامه‌نگاران ۱۰ روزنامه در تهران که در تابستان ۱۳۹۶ مشغول به کار بودند انجام شد. با توجه به اینکه تعداد افراد مشغول در تحریریه‌ها متفاوت بود با نمونه‌گیری هدفمند حدود ۱۵۰ پرسشنامه پیش بینی شده بود ولی به دلیل مشکلات موجود و عدم بازگشت پرسشنامه‌ها تنها ۱۰۰پرسشنامه به صورت کامل تکمیل شده بود. همچنین برای تحلیل داده‌ها از نرم‌افزار تحلیل آماری spss  برای انجام آزمون استفاده شده است. آزمون‌های استفاده شده شامل همبستگی پیرسون و تحلیل واریانس یکطرفه بود. در این پژوهش از نظریه‌های مربوط به رضایت شغلی انجام گرفته و چارچوب این تحقیق بر اساس نظریه دوعاملی (انگیزشی-بهداشتی) هرزبرگ است. در این پژوهش ۹ فرضیه مورد آزمون قرار گرفته و نتایج زیر حاصل شد. بین امنیت شغلی، خدمات رفاهی، خط‌مشی روزنامه، بازنشستگی، سطح درآمد و رابطه کاری با رضایت شغلی رابطه وجود دارد، همچنین بین تحصیلات و رضایت شغلی رابطه معناداری پیدا نشد و بین رضایت روزنامه‌های دولتی و غیردولتی تفاوتی یافت نشد. نتیجه‌گیری که می‌توان از این پژوهش کرد این است که ایجاد محیط کاری ایده‌آل با درآمد خوب با خط فکری مناسب تأثیرات بهتری بر رضایت شغلی دارد تا اینکه بخواهد تحصیلات بالا مؤثر باشد. امنیت شغلی برای روزنامه نگارانی که به صورت استخدام دائم نیستن و به خاطر گزارشاتی که چاپ می‌شود و توقیف یک روزنامه که همراه با بیکار شدن اعضای یک تحریریه است از مهم‌ترین عوامل است. همچنین برای بشر داشتن درآمدی که بتوان با آن مخارج زندگی خود را تأمین کرد از دیگر عامل مهم در بالا بردن میزان رضایت شغلی است.

واژگان کلیدی: رضایت شغلی، روزنامه‌نگاران، نظریه دوعاملی (انگیزشی-بهداشتی) هرزبرگ، روزنامه‌های دولتی و غیردولتی.